Za nami kilka pełnych inspiracji dni na 51. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Jako partner Gdynia Industry – branżowej części festiwalu – zaprosiliśmy przedstawicieli środowiska filmowego do rozmowy o przyszłości twórczości w czasach dynamicznego rozwoju sztucznej inteligencji. Punktem wyjścia do spotkań była nasza deklaracja „Human First”, zgodnie z którą technologia może wspierać proces twórczy, ale nie powinna zastępować autorów, scenarzystów, aktorów ani lektorów.

23 września w Hotelu Mercure Gdynia Centrum odbyła się prezentacja „Audioteka prezentuje: AI nie zagra tej roli”. Tomasz Kin, Head of Original Story w Audiotece, oraz Jacek Skolimowski, Script Doctor, opowiedzieli o roli człowieka na kolejnych etapach powstawania historii – od pierwszego pomysłu i pracy nad scenariuszem aż po aktorską interpretację tekstu. Uczestnicy mogli poznać kulisy produkcji Audioteki oraz dowiedzieć się, jak założenia Human First przekładają się na codzienną pracę zespołu Original Story.

Jednym z najważniejszych tematów spotkania była odpowiedzialność związana z wykorzystywaniem nowych technologii w kulturze. Zgodnie z przyjętą deklaracją sztuczna inteligencja nie będzie tworzyć scenariuszy słuchowisk i superprodukcji Audioteki ani zastępować ich autorów. Nie wykorzystamy jej również do generowania i klonowania głosów aktorów. W centrum naszych historii pozostają ludzie – ich doświadczenie, wyobraźnia, emocje oraz indywidualna wrażliwość.

O tym, jak wiele do opowieści wnosi człowiek, przypominał również przygotowany specjalnie z okazji festiwalu spot „Human First”. Mateusz Damięcki, Katarzyna Warnke, Piotr Polak i Matylda Giegżno zinterpretowali w nim wybrane fragmenty „Ogniem i mieczem” Henryka Sienkiewicza. Każdy z aktorów nadał tekstowi własny rytm, ton i emocjonalność, pokazując, że interpretacja nie sprowadza się jedynie do poprawnego odczytania zapisanych słów. Tworzą ją także oddech, cisza, intencja, pamięć i osobiste doświadczenia wykonawcy.

Dwa dni po prezentacji ponownie spotkaliśmy się z przedstawicielami branży podczas Happy Hour Audioteki w Galerii Gdyńskiego Centrum Filmowego. Wydarzenie było okazją do kontynuowania rozmów o pracy ludzi kultury w dobie AI, wymiany doświadczeń oraz nawiązania nowych kontaktów. Dyskusje pokazały, że rozwój technologii nie musi oznaczać rezygnacji z tego, co w kulturze najważniejsze – autentyczności, emocji i obecności drugiego człowieka.

Za ideą Human First stoją również oczekiwania odbiorców. W badaniu przeprowadzonym na zlecenie Audioteki aż 82 proc. respondentów zadeklarowało, że preferuje audiobooki czytane przez człowieka, podczas gdy głos wygenerowany przez AI wybrało 3 proc. badanych. Dla 70 proc. uczestników badania informacja o tym, czy audiobooka czyta człowiek, ma znaczenie przy wyborze treści. Taki sam odsetek uważa, że produkcje wykorzystujące głos AI powinny być wyraźnie oznaczane.

Dziękujemy wszystkim, którzy uczestniczyli w naszych wydarzeniach i podzielili się swoimi doświadczeniami oraz refleksjami. Organizatorom Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni dziękujemy natomiast za stworzenie przestrzeni do ważnej i potrzebnej rozmowy o przyszłości twórczości. Wierzymy, że technologia może otwierać przed kulturą nowe możliwości – pod warunkiem, że w centrum tego procesu pozostanie człowiek.

Zobaczcie naszą fotorelację ze spotkań Audioteki podczas Gdynia Industry!